SWP





   Azerbejdżan



 2022-05-20 Rada Miejska Baku – polskie dziedzictwo w Azerbejdżanie

Ambasada RP w Baku prezentuje cykl filmów „Polskie dziedzictwo w Azerbejdżanie”.

Luksusowy gmach wybudowano w stylu barokowym w latach 1900-1904. Budynek zaprojektował polski architekt Józef Gosławski, który był również głównym architektem Baku w latach 1892-1904.

Film stworzony w ramach projektu można obejrzeć poniżej.



Krajobraz architektoniczny Warszawy i Baku ma ze sobą o wiele więcej wspólnego niż można by przypuszczać. Stało się tak za sprawą polskich architektów, którzy odegrali szczególną rolę w rozwoju azerskiej stolicy. W okresie najintensywniejszej rozbudowy miasta, przypadającej na początek XX w., kolejno czterej Polacy pełnili tam funkcję naczelnego architekta. Pierwszym z nich był Józef Gosławski – autor budynku Rady Miejskiej w Baku, uważanego za najlepszy obiekt administracyjny w stolicy Azerbejdżanu.

Józef Gosławski (1865‒1904) urodził się w Warszawie, studia odbył w Instytucie Inżynierów Cywilnych w Petersburgu. W 1891 r. znalazł się w Baku, gdzie brał udział w organizacji budowy, nieistniejącego już dzisiaj, Soboru Aleksandra Newskiego. Już rok później został mianowany naczelnym architektem miasta i pełnił tę funkcję aż do śmierci. Jednocześnie prowadził intensywną działalność projektową, w latach 1893‒1900 zrealizowano 12 budynków jego autorstwa. Obiekty te zmieniły architektoniczne oblicze miasta. Głównym zleceniodawcą był miejscowy magnat naftowy Zejnałabdin Tagijew.

Za najważniejszą realizację Józefa Gosławskiego uznaje się siedzibę bakijskiej Rady Miejskiej zlokalizowaną przy ul. Nikołajewskiej 4 (obecnie Istigłalijat).

Monumentalny 3‑kondygnacyjny gmach o cechach architektury barokowej i klasycystycznej wznosi się w historycznym centrum miasta. Projekt Gosławskiego umiejętnie łączy elementy zachodnie z motywami miejscowymi, przy wykorzystaniu lokalnych materiałów budowlanych. Elewację o symetrycznym układzie dzieli wysunięta przed lico ażurowa wieża. Stanowi ona przeciwwagę dla bogatych podziałów horyzontalnych w postaci gzymsów i wydatnych obramień okiennych. Rozwiązaniem nowatorskim dla ówczesnej bakijskiej architektury jest wykorzystanie kontrastujących ze sobą materiałów: jasnego kamienia i czerwonej cegły klinkierowej.

Józef Gosławski nie doczekał zakończenia budowy gmachu, po jego śmierci rolę kierownika projektu przejął Kazimierz Skórewicz, a następnie Józef Płoszko. Budynek Rady Miejskiej w Baku do dziś pozostaje miejscem urzędowania bakijskich władz. W 2001 r. decyzją rządu został on uznany za zabytek.

POLACY W BAKU

Napływ Polaków na ziemie dzisiejszego Azerbejdżanu rozpoczął się na większą skalę w drugiej połowie XIX w. Znajdująca się pod zaborem rosyjskim Warszawa oraz podbite przez carskie imperium Baku wchodziły wtedy w skład jednego państwa. Do stolicy Azerbejdżanu udawali się przede wszystkim emigranci zarobkowi, wśród których było wielu wysoko wykwalifikowanych specjalistów: inżynierów, architektów czy lekarzy. Intensyfikacja fali migracji zarobkowej na Kaukaz nastąpiła na przełomie XIX i XX w. w związku z boomem naftowym (w tym okresie ponad połowa światowej produkcji ropy naftowej pochodziła z Baku). Również w tej dziedzinie dużą rolę odgrywali Polacy, m.in. Witold Zglenicki, Paweł Potocki oraz Tadeusz Wyganowski.

Kres aktywności Polaków w Baku położyła rewolucja i wojna domowa w Rosji. W latach 1917‒1920 większość naszych rodaków opuściła Azerbejdżan przyłączony wówczas do Rosji Sowieckiej.


POLONIJNA AGENCJA INFORMACYJNA - KOPIOWANIE ZABRONIONE.
Na podstawie: gov.pl







Kopiowanie materiału z portalu PAI

zgodnie z prawem autorskim należy podać źródło: Polonijna Agencja Informacyjna, autora - jeżeli jest wymieniony i pełny adres internetowy artykułu wraz z aktywnym linkiem do strony z artykułem oraz informacje o licencji.

Licencja

Treści zamieszczone w Polonijnej Agencji Informacyjnej są dostępne na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowa. Pewne prawa zastrzeżone na rzecz Stowarzyszenia „Wspólnota Polska”. Materiały powstały w ramach zlecania przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów zadań w zakresie wsparcia Polonii i Polaków za granicą w 2020 roku. Zezwala się na dowolne wykorzystanie materiałów, pod warunkiem zachowania ww. informacji, w tym informacji o stosowanej licencji i o posiadaczach praw.



SZUKAJ INNYCH WIADOMOŚCI POLONIJNYCH


ODWIEDZIŁO NAS 12652403 OSÓB






Projekt finansowany ze środków Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w ramach konkursu Polonia i Polacy za Granicą 2021

Publikacja wyraża jedynie poglądy autora/ów i nie może być utożsamiana z oficjalnym stanowiskiem Kancelarii Prezesa Rady Ministrów