27 czerwca 2026r. w Budapeszcie odbyły się obchody święta węgierskiej Polonii organizowane przez Ogólnokrajowy Samorząd Polski na Węgrzech, zwyczajowo w okolicy święta św. Władysława. Od 1996 roku św. Władysław wnuk Mieszka II, po matce Polak, po ojcu Węgier jest patronem żyjących na Węgrzech Polaków.

Tegoroczne obchody rozpoczęła Msza święta w intencji węgierskiej Polonii sprawowana w bazylice św. Istvána przez proboszcza Polskiej Parafii Personalnej na Węgrzech ks. Krzysztofa Grzelaka SChr., który w homilii nawiązywał do postaci św. Władysława i aktualności jego przesłania w czasach współczesnych. W bazylice zapłonął przyniesiony z budapeszteńskiego kościoła polskiego symboliczny ogień św. Władysława, który w 2017r. zawieziony z Węgier przez polonijną delegację do Rzymu gdzie został poświęcony przez papieża Franciszka. Mszę muzycznie ubogacała przybyła z Andrychowa Miejska Orkiestra Dęta „Andropol”.

Z bazyliki goście uroczystości barwnym orszakiem prowadzonym przez króla Władysława i jego świtę oraz Orkiestrę z Andrychowa przeszli do Domu Kultury Aranytíz gdzie odbyła się świąteczna gala, którą rozpoczęły hymny narodowe Polski i Węgier.

Doniosłości uroczystości nadawała obecność gości specjalnych w osobach: chargé d’affaires Jacka Śladewskiego, Marcina Bobińskiego kierownika Wydziału Konsularnego i Polonii Ambasady RP w Budapeszcie, przedstawicieli polskiego parlamentu: Pana senatora Ryszarda Majera – przedstawiciela Senackiej Komisji Spraw Emigracji i Łączności z Polakami za Granicą, posłanek Pań Lidii Burzyńskiej i Doroty Łobody – przedstawicielek sejmowej Komisji Łączności z Polakami za Granicą. Przybyła rzecznik narodowości polskiej (IV kadencji) w Zgromadzeniu Narodowym Węgier pani Iwona Tóthné Szegedi. Ze strony rządowej węgierskiej obecna była Pani Dr. Gyeney Laura – zastępczyni pełnomocnika ds. Ochrony Praw Narodowości Mieszkających na Węgrzech. Z Warszawy z Ministerstwa Spraw Zagranicznych przybyli panowie: Zastępca dyrektora Departamentu Współpracy z Polonią i Polakami za Granicą MSZ Rafał Perl i radca z tego departamentu Wojciech Słowikowski. Gościem uroczystości był ks. Krzysztof Grzelak TChr. proboszcz Polskiej Parafii Personalnej na Węgrzech, a gospodynią święta Maria Felföldi przewodnicząca Ogólnokrajowego Samorządu Polskiego na Węgrzech.

Przybyli przedstawiciele polskich samorządów narodowościowych i organizacji cywilnych wśród nich Polskiego Stowarzyszenia Kulturalnego im. J. Bema , Stowarzyszenia Katolików Polskich na Węgrzech pw. św. Wojciecha, instytucji podległych OSP, przedstawiciele Polonii m.in. z Budapesztu, Dunaújváros, Székesfehérváru, Pécsu, Veszprém, Egeru, Tatabánya, Érdu, Edelény, Múcsony i Dunakeszi.

Głównym punktem gali była ceremonia przekazania dorocznych nagród polonijnych.

Ogólnokrajowy Samorząd Polski przyznał nagrodę Świętego Władysława Księdzu Krzysztofowi Grzelakowi SChr., który od 2014 roku pełni posługę duszpasterską w Polskiej Parafii Personalnej na Węgrzech i z pełnym oddaniem służy węgierskiej Polonii nie tylko w Budapeszcie, jest obecny we wszystkich, większych ośrodkach polonijnych. Wraz z siostrami misjonarkami ksiądz Krzysztof służy pomocą duszpastersko – społeczno – charytatywną, jest honorowym członkiem Zarządu Stowarzyszenia św. Wojciecha i aktywnie uczestniczy we wszystkich imprezach polonijnych.

Ksiądz Krzysztof Grzelak SChr. swoją codzienną, wytrwałą pracą daje świadectwo autentycznej życzliwości i szacunku wobec Węgrów, o których zawsze mówi jak o przyjaciołach. To właśnie ta postawa – konsekwentna, szczera i głęboko ludzka – sprawia, że jego działalność ma wymiar nie tylko duszpasterski, ale również społeczny i międzynarodowy. W 2026 roku w listopadzie świętować będziemy 100 – lecie poświęcenia naszego Kościoła Polskiego, który stanowi nasze polskie dziedzictwo narodowe na Węgrzech. Ksiądz Krzysztof Grzelak SChr. od 12 lat nieprzerwanie służy w naszym kościele. Nagroda św. Władysława jest podziękowaniem i ukoronowaniem wielu lat pracy księdza proboszcza na rzecz naszej polonijnej wspólnoty, a zarazem symbolicznym podziękowaniem skierowanym do wszystkich polskich kapłanów posługujących w tym kościele.

Ogólnokrajowy Samorząd Polski w tym roku przyznał nagrodę „Za Zasługi dla węgierskiej Polonii” Państwu Wieslawie i Gyuli Fullárom.

Jako polsko – węgierskie małżeństwo od 1974 roku zaangażowani są w życie polonijne na Węgrzech. Na początku w Stowarzyszenie Kulturalnym im. Józefa Bema, gdzie pomagali w organizacji imprez dla Polonii, dzieci ich uczestniczyły w obozach polonijnych ucząc się języka polskiego. Pan Gyula pomagał też jako przewodnik dla polskich turystów i gości stowarzyszenia. Z chwilą powstania Stowarzyszenia św. Wojciecha i Polskiej Parafi Personalnej od początku małżeństwo Fullárów zaangażowało się w pracy na rzecz Polonii w dzielnicy Kőbánya. Pani Wiesława (Alina) była też członkiem zarządu stowarzyszenia.

Oboje zaangażowani byli w organizację polonijnych pielgrzymek i wyjazdów integracyjnych w obu stowarzyszeniach. Po utworzeniu samorządów mniejszościowych na Węgrzech Gyula Fullár był członkiem samorządu mniejszości narodowej w Biatorbágy, a następnie przez dwie kadencje pełnił funkcje członka Ogólnokrajowego Samorządu Mniejszości Polskiej. Od chwili powstania Chóru św. Kingi (od 20 lat) państwo Fullárowie są aktywnymi członkami chóru, a także oboje są aktorami w polonijnym teatrze „Nasza Grupa Teatralna”.

Zacnym laureatom gratulujemy!

Część oficjalną uroczystości prowadzili: Sylwia Drozdowska i András Asztalos, a galę ubogacał koncert Miejskiej Orkiestry Dętej „Antropol” z Andrychowa.

Świętowanie tegorocznego Dnia Węgierskiej Polonii zakończył poczęstunek i koleżeńskie rozmowy, a wszystkiemu temu „nadzwyczajnego ciepła” dodawały ekstremalnie upalne warunki pogodowe.

Projekt zrealizowano z funduszu Ogólnokrajowego Samorządu Polskiego na Węgrzech dzięki wsparciu węgierskiego funduszu rządowego im. G.Beethlena, Fundacji „Pomoc Polakom na Wschodzie” ze środków zadania realizowanego w RAMACH SPRAWOWANIA OPIEKI SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ NAD POLONIĄ I POLAKAMI ZA GRANICĄ W 2026 R., oraz Polskiego Domu Kultury na Węgrzech.

Inf. Głos Polonii/BBSz, fot. Barbara Pál